Spory w sprawach dotyczących roszczeń o odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości w wyniku zmiany planu miejscowego, rozstrzygają:
- a) rada gminy;
- b) sądy administracyjne;
- c) sądy powszechne. odpowiedź prawidłowa
O co pyta to pytanie
Spory dotyczące roszczeń o odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości w wyniku zmiany planu miejscowego są rozstrzygane przez sądy powszechne. Wynika to z art. 129 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który stanowi, że właścicielowi nieruchomości przysługuje odszkodowanie za szkodę poniesioną w związku z uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego. Spory o to odszkodowanie są sprawami cywilnymi, podlegającymi właściwości sądów powszechnych.
Omówienie odpowiedzi
Odpowiedź a) nieprawidłowa
rada gminy;
Rada gminy jest organem uchwałodawczym, który uchwala plan miejscowy, ale nie rozstrzyga sporów odszkodowawczych. Jej rola kończy się na uchwaleniu planu, a ewentualne odszkodowania są ustalane w drodze cywilnoprawnej. Rada gminy może jedynie zawrzeć ugodę z właścicielem, ale w przypadku sporu właściwy jest sąd.
Odpowiedź b) nieprawidłowa
sądy administracyjne;
Sądy administracyjne kontrolują legalność uchwał planistycznych, ale nie rozstrzygają o odszkodowaniach. Spór o wysokość odszkodowania ma charakter cywilny, a nie administracyjny. Właściwość sądów administracyjnych ogranicza się do spraw z zakresu prawa publicznego, a roszczenie odszkodowawcze jest roszczeniem prywatnoprawnym.
Odpowiedź c) prawidłowa
sądy powszechne.
Sądy powszechne są właściwe do rozstrzygania sporów o odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości w wyniku zmiany planu miejscowego. Podstawę prawną stanowi art. 129 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który przewiduje odszkodowanie za szkodę rzeczywistą. Spór ten jest sprawą cywilną, a więc podlega kognicji sądów powszechnych.
Podstawa prawna
Podstawą prawną jest ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 129. Przepis ten stanowi, że właścicielowi nieruchomości przysługuje odszkodowanie za szkodę poniesioną w związku z uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego, jeżeli wartość nieruchomości uległa zmniejszeniu. Odszkodowanie obejmuje szkodę rzeczywistą, a jego wysokość ustala się na dzień wejścia w życie planu. W przypadku braku porozumienia między właścicielem a gminą, spór rozstrzyga sąd powszechny. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy gmina zaoferuje nieruchomość zamienną - wtedy odszkodowanie może być pomniejszone. Przepis ten nie dotyczy roszczeń z tytułu wywłaszczenia, które reguluje odrębna ustawa.
Przepis: Kodeks postępowania cywilnego, art. 1
Jak to wraca na egzaminie
Na egzaminie pytanie to sprawdza znajomość właściwości sądów w sprawach odszkodowawczych z tytułu planowania przestrzennego. Często mylone jest z właściwością sądów administracyjnych, które kontrolują uchwały planistyczne, a nie odszkodowania. Warianty pytania mogą dotyczyć także odszkodowań za wywłaszczenie, gdzie również właściwe są sądy powszechne.
Zapamiętaj
- Spory o odszkodowanie za zmianę planu miejscowego rozstrzygają sądy powszechne.
- Sądy administracyjne kontrolują legalność uchwał, a nie wysokość odszkodowania.
- Rada gminy nie rozstrzyga sporów odszkodowawczych - może jedynie zawrzeć ugodę.
- Podstawa prawna: art. 129 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Pojęcia z tego pytania
Pytanie pochodzi z arkusza państwowego egzaminu na uprawnienia zawodowe w zakresie szacowania nieruchomości, publikowanego przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii wraz z kluczem odpowiedzi.
To pytanie wracało na egzaminie 7 razy: 16 czerwca 2016, 15 marca 2018, 9 września 2021, 28 października 2021, 22 czerwca 2023, 14 września 2023 i 30 listopada 2023 r.