Najczęściej pojawiające się zagadnienia na egzaminie na rzeczoznawcę majątkowego

Egzamin na rzeczoznawcę majątkowego zdaje się w części pisemnej testem złożonym z 90 pytań. Zakres materiału opisany w przepisach jest ogromny: kilkadziesiąt ustaw i rozporządzeń, ekonomia, budownictwo, leśnictwo i geodezja. Kandydaci pytają zawsze o to samo: czego naprawdę trzeba się nauczyć, a co można przeczytać raz i odpuścić.

Ten tekst odpowiada na to pytanie liczbami. Przeanalizowaliśmy 71 arkuszy egzaminacyjnych z lat 2016-2026, od arkusza z 17 marca 2016 r. do arkusza z 17 czerwca 2026 r. Każdy arkusz to 90 pytań, czyli łącznie 6390 pozycji egzaminacyjnych. Po sczytaniu arkuszy i połączeniu identycznych treści powstała baza 3892 unikalnych pytań, które w tych arkuszach wystąpiły 6201 razy. Każde pytanie ma przypisany blok tematyczny, poprawne odpowiedzi z oficjalnego klucza i podstawę prawną. Na tej bazie działa cały serwis, więc każdą liczbę z tego artykułu można sprawdzić, rozwiązując pytania z arkuszy.

Rozkład arkuszy w czasie: 9 arkuszy z 2016 r., 8 z 2017 r., 8 z 2018 r., 7 z 2019 r., 3 z 2020 r., 8 z 2021 r., 7 z 2022 r., 6 z 2023 r., 6 z 2024 r., 6 z 2025 r. i 3 z pierwszej połowy 2026 r.

Ile trzeba umieć, żeby zdać: 65 punktów z 90

Próg zaliczenia części pisemnej to 65 punktów z 90 możliwych, czyli 72,2 procent. Wynika to z rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 11 marca 2014 r. w sprawie nadawania uprawnień zawodowych w zakresie szacowania nieruchomości (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 88). To samo rozporządzenie przesądza, że 1 punkt przysługuje wyłącznie za odpowiedź wskazującą wszystkie poprawne odpowiedzi cząstkowe. Nie ma punktów ułamkowych i nie ma punktów ujemnych, o czym szerzej w tekście o pytaniach wielokrotnego wyboru.

Co to znaczy praktycznie? Można pomylić się 25 razy. To brzmi łagodnie, dopóki nie zestawi się tego z rozkładem materiału. Trzy największe bloki tematyczne dają w typowym arkuszu około 43 pytania, czyli blisko połowę testu. Jeżeli któryś z nich jest luką, sam ten blok zjada cały dopuszczalny margines błędu.

Odwrotnie: dwa najmniejsze bloki, ochrona środowiska i zabytków oraz zawód rzeczoznawcy i odpowiedzialność, dają razem około 5 pytań na arkusz. Nawet zerowa znajomość obu nie przesądza o wyniku. To jest właśnie kolejność nauki wynikająca z danych, a nie z układu podręcznika.

Ranking bloków tematycznych: co pojawia się na egzaminie najczęściej

Poniżej rozkład 3892 unikalnych pytań na 12 bloków tematycznych. Długość paska odpowiada udziałowi procentowemu, a nazwa bloku prowadzi do testu z pytaniami tylko z tego zakresu.

Ten sam rozkład liczony wystąpieniami w arkuszach, a nie unikalnymi treściami, przekłada się na oczekiwaną liczbę pytań w jednym arkuszu z 90 pytaniami:

  • podejścia, metody i techniki wyceny - około 17 pytań
  • nieruchomości rolne, leśne i wodne - około 16 pytań
  • podstawy prawne gospodarki nieruchomościami - około 11 pytań
  • wycena dla celów szczególnych - około 9 pytań
  • budownictwo i proces inwestycyjny - około 8 pytań
  • kataster, ewidencja gruntów i księgi wieczyste - około 7 pytań
  • planowanie i zagospodarowanie przestrzenne - około 6 pytań
  • ekonomia i matematyka finansowa - około 5 pytań
  • postępowanie administracyjne i podatkowe - około 4 pytania
  • gospodarka mieszkaniowa i lokale - około 3 pytania
  • zawód rzeczoznawcy i odpowiedzialność - około 3 pytania
  • ochrona środowiska i zabytków - około 1 pytanie

Nieruchomości rolne, leśne i wodne: blok, którego nikt się nie spodziewa

To wciąż największe zaskoczenie tej analizy. Kandydaci przygotowują się głównie do wyceny i rzeczywiście to ona daje najwięcej pytań, ale zaraz za nią stoi część rolno-leśna: 596 pytań, 15,3 procent bazy, czyli więcej niż podstawy prawne gospodarki nieruchomościami. Wraca w niej kilka wąskich, powtarzalnych wątków:

  • terminologia leśna: klasa bonitacji drzewostanu, pierśnica, miąższość, zadrzewienie, zwarcie, fazy rozwojowe drzewostanu od uprawy przez młodnik po drągowinę,
  • metoda wskaźników szacunkowych gruntów i przeliczanie wskaźników w decytonach ziarna żyta,
  • uproszczony plan urządzenia lasu i to, dla jakich lasów się go sporządza,
  • uprawnienia nadleśniczego, zamiana i obciążanie gruntów w zarządzie Lasów Państwowych, w tym wynagrodzenie za służebność przesyłu,
  • wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej lub leśnej, należność i opłaty roczne,
  • klasyfikacja gruntów rolnych i leśnych w ewidencji.

Materiał jest zamknięty i policzalny, a pytania są często definicyjne. To najlepszy zwrot z godziny nauki w całym egzaminie. Szczegóły omawia artykuł o wycenie nieruchomości rolnych i leśnych.

Podstawy prawne gospodarki nieruchomościami

486 pytań, 12,5 procent. Rdzeniem jest ustawa o gospodarce nieruchomościami: definicje z art. 4, formy władania, gospodarowanie zasobami publicznymi, użytkowanie wieczyste, trwały zarząd, pierwokup, wywłaszczenie i odszkodowania. Do tego dochodzą wątki z Kodeksu cywilnego: część składowa rzeczy, służebności, zasiedzenie, współwłasność. Ten blok jest szeroki, ale bardzo przewidywalny, bo trzyma się kolejności przepisów.

Podejścia, metody i techniki wyceny

686 pytań, 17,6 procent, czyli najwięcej ze wszystkich bloków. Tu prawie wszystko rozstrzyga rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości (Dz.U. 2023 poz. 1832). Egzamin sprawdza przede wszystkim to, czy kandydat nie myli poziomów: podejście to nie metoda, a metoda to nie technika. Najczęściej wracają:

Budownictwo i proces inwestycyjny

364 pytania, 9,4 procent. Prawo budowlane plus rozporządzenie w sprawie warunków technicznych. Wracają definicje z art. 3 ustawy: obiekt budowlany, budowa, przebudowa, remont, tymczasowy obiekt budowlany, a także terminy proceduralne, zawartość dokumentacji budowy i zasady liczenia powierzchni oraz kubatury.

Ekonomia, finanse i matematyka finansowa

249 pytań, 6,4 procent. To blok rachunkowy: stopa kapitalizacji i współczynnik kapitalizacji, wartość pieniądza w czasie, dyskontowanie, wewnętrzna stopa zwrotu, amortyzacja, bilans i aktywa netto z ustawy o rachunkowości. Zadania są krótkie i policzalne w pamięci, a schematy powtarzają się z arkusza na arkusz.

Pozostałe bloki

Wycena dla celów szczególnych (412 pytań) to głównie wywłaszczenia i odszkodowania oraz opłata planistyczna i adiacencka. Planowanie przestrzenne (247 pytań) opiera się na jednej ustawie i kilku artykułach, które wracają uparcie. Kataster i księgi wieczyste (297 pytań) to blok o najwyższym udziale pytań wielokrotnego wyboru w całym egzaminie. Blok zawodowy (149 pytań) sprowadza się w praktyce do operatu szacunkowego i odpowiedzialności zawodowej.

Na jakich ustawach opierają się pytania egzaminacyjne

Każde pytanie w bazie ma przypisaną podstawę prawną. Po zgrupowaniu ich w rodziny aktów rozkład 3892 pytań wygląda tak:

  • ███████████████████████████████ ustawa o gospodarce nieruchomościami - 992 pytania, 25,5%
  • ██████████████████████████████ rozporządzenie w sprawie wyceny nieruchomości - 973 pytania, 25,0%
  • ████████████████ pozostałe akty i źródła (149 różnych pozycji) - 525 pytań, 13,5%
  • █████████ Prawo budowlane wraz z warunkami technicznymi - 308 pytań, 7,9%
  • ████████ Prawo geodezyjne i kartograficzne z rozporządzeniem o ewidencji gruntów - 261 pytań, 6,7%
  • ███████ ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - 234 pytania, 6,0%
  • ██████ Kodeks cywilny - 199 pytań, 5,1%
  • ██████ ustawa o lasach wraz z ochroną gruntów rolnych i leśnych - 182 pytania, 4,7%
  • ███ ustawa o własności lokali - 87 pytań, 2,2%
  • ██ ustawa o rachunkowości - 77 pytań, 2,0%

Wniosek jest jednoznaczny: dwa akty prawne odpowiadają za 50,5 procent pytań. Ustawa o gospodarce nieruchomościami i rozporządzenie w sprawie wyceny nieruchomości to razem 1965 pytań z 3892. Jeżeli ktoś ma czas przeczytać uważnie tylko dwa teksty źródłowe, to są właśnie te dwa, a nie podręcznik.

Warto też zauważyć ogon rozkładu. Kategoria "pozostałe" to 149 różnych ustaw, rozporządzeń i źródeł pozaprawnych, z których każde daje średnio 3 pytania. Nie da się ich opanować i nie warto próbować. To jest ta część arkusza, którą świadomie oddaje się w ramach 25 punktów zapasu.

Pytania wielokrotnego wyboru: ile ich naprawdę jest

Egzamin nie mówi kandydatowi, ile odpowiedzi jest poprawnych. Rozkład w bazie 3892 pytań:

  • ████████████████████ jedna poprawna odpowiedź - 2250 pytań, 57,8%
  • ██████████ dwie poprawne odpowiedzi - 1133 pytania, 29,1%
  • █████ trzy poprawne odpowiedzi - 509 pytań, 13,1%

Łącznie 1642 pytania, czyli 42,2 procent, mają więcej niż jedną poprawną odpowiedź. Proporcja trzyma się od 2016 r., więc nie jest wynikiem mody ostatnich sesji. W typowym arkuszu z 90 pytaniami około 38 pytań wymaga zaznaczenia dwóch lub trzech odpowiedzi.

Udział pytań wielokrotnych mocno różni się między blokami. Najwyższy jest w katastrze i księgach wieczystych (65,0%) oraz w ochronie środowiska i zabytków (49,2%), najniższy w postępowaniu administracyjnym i podatkowym (26,9%) oraz w gospodarce mieszkaniowej (32,1%). Praktyczny wniosek: przy pytaniach katastralnych i geodezyjnych domyślnym założeniem powinno być, że poprawnych odpowiedzi jest więcej niż jedna, a odruch "zaznaczam jedną i lecę dalej" jest tam najgroźniejszy.

Czy pytania na egzaminie na rzeczoznawcę majątkowego się powtarzają

Tak, i to bardziej, niż się mówi. Z 3892 unikalnych pytań:

  • 2387 pytań (61,3%) wystąpiło tylko raz,
  • 953 pytania wystąpiły dwa razy,
  • 379 pytań wystąpiło trzy razy,
  • 120 pytań wystąpiło cztery razy,
  • 35 pytań wystąpiło pięć razy,
  • 18 pytań wystąpiło sześć albo siedem razy,
  • 1 pytanie wystąpiło osiem razy.

Powtarza się więc 1505 pytań, czyli 38,7 procent bazy. Ale to mylący sposób patrzenia. Ważniejsza jest odwrotna perspektywa: pytania powtarzalne stanowią średnio 61,3 procent pozycji w arkuszu i w żadnym arkuszu nie schodzą poniżej 43,8 procent, a w skrajnym przypadku sięgają 78,9 procent.

Sprawdziliśmy to na najnowszych arkuszach. W arkuszu z 25 marca 2026 r. 48 pytań z 90 pojawiło się już wcześniej (53,3%), w arkuszu z 22 kwietnia 2026 r. - 56 pytań (62,2%), w arkuszu z 17 czerwca 2026 r. - 48 pytań (53,3%). To znaczy, że samo przerobienie archiwalnych arkuszy daje realnie od 48 do 56 punktów startowych, przy progu 65. Reszty trzeba się nauczyć, ale to jest solidny fundament. Najprostszy sposób, żeby to wykorzystać, to rozwiązać egzamin próbny na czas albo przejść bazę blokami w nauce z wyjaśnieniami.

Najczęściej powtarzające się pytania z egzaminu na rzeczoznawcę majątkowego

Poniżej pytania o najwyższej liczbie wystąpień w 71 przeanalizowanych arkuszach, wraz z liczbą powtórzeń i blokiem tematycznym.

  1. Skutki wejścia w życie planu miejscowego - 8 razy, planowanie przestrzenne
  2. Techniki w metodzie kosztów zastąpienia - 7 razy, podejścia i metody wyceny
  3. Kto rozstrzyga spory o odszkodowanie planistyczne - 7 razy, postępowania
  4. Którą techniką określa się wartość rynkową - 7 razy, podejścia i metody wyceny
  5. Fazy rozwojowe drzewostanu - 7 razy, nieruchomości leśne
  6. Powiększenie odszkodowania w trybie specustawy drogowej - 6 razy, wycena dla celów szczególnych
  7. Metoda wskaźników szacunkowych gruntów - 6 razy, nieruchomości rolne i leśne
  8. Czym jest wartość rynkowa - 6 razy, podstawy prawne
  9. Wartość lokalu sprzedawanego najemcy - 5 razy, wycena dla celów szczególnych
  10. Garaż w budynku wielolokalowym - 4 razy, budownictwo
  11. Potwierdzenie aktualności operatu szacunkowego - 4 razy, zawód rzeczoznawcy
  12. Kto ocenia prawidłowość operatu - 4 razy, zawód rzeczoznawcy
  13. Kiedy stosuje się metodę zysków - 3 razy, podejścia i metody wyceny
  14. Wygaśnięcie pozwolenia na budowę - 3 razy, budownictwo
  15. Gdzie w księdze wieczystej ujawnia się udział w nieruchomości wspólnej - 3 razy, kataster i księgi wieczyste
  16. Współczynnik kapitalizacji przy stopie 5 procent - 3 razy, ekonomia

Szesnaście pytań z arkuszy wraz z omówieniem

Poniżej autentyczne pytania z arkuszy MRiT, zacytowane dokładnie, z poprawnymi odpowiedziami z oficjalnego klucza, liczbą wystąpień i podstawą prawną.

1. Skutki wejścia w życie planu miejscowego (8 wystąpień)

Wejście w życie planu miejscowego:

  • a) nie powoduje wygaśnięcia decyzji administracyjnych wydanych na podstawie poprzednich planów;
  • b) powoduje wygaśnięcie decyzji administracyjnych wydanych na podstawie poprzednich planów;
  • c) powoduje utratę mocy obowiązującej innych planów zagospodarowania przestrzennego odnoszących się do objętego nim terenu.

Poprawne: a i c. Pytanie wróciło osiem razy, ostatnio w arkuszu z 17 czerwca 2026 r. To rekordzista całej bazy.

Dlaczego to ważne: dwa skutki, dwa różne przepisy, jedno pytanie. Nowy plan miejscowy uchyla poprzednie plany na tym samym terenie, ale nie unieważnia decyzji, które na ich podstawie zapadły. Dla rzeczoznawcy to bezpośrednio wpływa na ustalenie przeznaczenia nieruchomości na dzień wyceny.

Podstawa prawna: art. 34 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

2. Techniki w metodzie kosztów zastąpienia (7 wystąpień)

Metodę kosztów zastąpienia stosuje się przy użyciu techniki:

  • a) kapitalizacji prostej;
  • b) elementów scalonych;
  • c) wskaźnikowej.

Poprawne: b i c. Pytanie pojawiło się siedem razy, od arkusza z 8 grudnia 2016 r. do arkusza z 19 listopada 2024 r.

Dlaczego to ważne: to modelowy test na mylenie poziomów. Kapitalizacja prosta jest techniką podejścia dochodowego, a nie kosztowego, więc odpowiedź a odpada. Warto zauważyć, że w metodach kosztowych dopuszczalna jest jeszcze technika szczegółowa, tylko nie została tu zaproponowana. Kandydat, który zna listę trzech technik, zaznacza dwie widoczne i nie szuka haczyka.

Podstawa prawna: § 25 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości, zgodnie z którym w podejściu kosztowym stosuje się metodę kosztów odtworzenia albo metodę kosztów zastąpienia, a każdą z nich przy użyciu techniki szczegółowej, techniki elementów scalonych albo techniki wskaźnikowej. Sposób liczenia w każdej z technik opisuje § 28 tego rozporządzenia.

3. Kto rozstrzyga spory o odszkodowanie planistyczne (7 wystąpień)

Spory w sprawach dotyczących roszczeń o odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości w wyniku zmiany planu miejscowego, rozstrzygają:

  • a) rada gminy;
  • b) sądy administracyjne;
  • c) sądy powszechne.

Poprawne: c. Pytanie wróciło siedem razy: w 2016 r., 2018 r., dwukrotnie w 2021 r. i trzykrotnie w 2023 r.

Dlaczego to ważne: roszczenia z art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym mają charakter cywilnoprawny, mimo że powstają na tle aktu prawa miejscowego. To pułapka na intuicję, bo cała reszta materiału planistycznego dzieje się w trybie administracyjnym. Odwrotnie działa opłata planistyczna z art. 36 ust. 4, którą wójt ustala w drodze decyzji, a więc w trybie administracyjnym.

Podstawa prawna: art. 37 ust. 10 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym: spory w sprawach, o których mowa w art. 36 ust. 1-3 i ust. 5, rozstrzygają sądy powszechne.

4. Którą techniką określa się wartość rynkową (7 wystąpień)

Wartość rynkową nieruchomości można określić stosując technikę:

  • a) kapitalizacji prostej;
  • b) korygowania ceny średniej;
  • c) zysku.

Poprawne: a. Pytanie wystąpiło siedem razy, ostatni raz w arkuszu z 15 października 2025 r.

Dlaczego to ważne: pytanie sprawdza nie wiedzę o wartości rynkowej, lecz nazewnictwo. Korygowanie ceny średniej to metoda podejścia porównawczego, a zyski to metoda podejścia dochodowego. Techniką jest tylko kapitalizacja prosta. Kto czyta pytanie pobieżnie, zaznacza wszystkie trzy i traci punkt.

Podstawa prawna: art. 152 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz § 10 i § 11 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości.

5. Fazy rozwojowe drzewostanu (7 wystąpień)

Fazy rozwojowe w drzewostanie, to:

  • a) uprawa leśna;
  • b) młodnik;
  • c) drągowina.

Poprawne: a, b i c. Wszystkie trzy odpowiedzi są poprawne. Pytanie wystąpiło siedem razy, ostatnio w arkuszu z 19 listopada 2025 r. W bazie jest też pokrewne pytanie o samą drągowinę, które wróciło sześć razy.

Dlaczego to ważne: to czysta terminologia leśna, której nie ma w żadnej ustawie i której nie da się wyprowadzić z logiki prawniczej. Trzeba ją po prostu zapamiętać. Kolejność faz: uprawa, młodnik, tyczkowina, drągowina, drzewostan dojrzewający, drzewostan dojrzały. Rzeczoznawca potrzebuje tego przy określaniu wartości drzewostanów, bo od fazy rozwojowej zależy sposób liczenia: wartość drzewostanów młodych ustala się przez koszty założenia i pielęgnacji uprawy, a starszych przez spodziewane pożytki z sortymentów.

Podstawa prawna: siatka pojęć gospodarki leśnej używana przez ustawę z dnia 28 września 1991 r. o lasach oraz § 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości, który wiąże sposób wyceny drzewostanu z jego wiekiem i wytworzonymi sortymentami.

6. Powiększenie odszkodowania w trybie specustawy drogowej (6 wystąpień)

Odszkodowanie za nieruchomości niezabudowane przejęte z mocy prawa w trybie "specustawy drogowej", w przypadku gdy nieruchomość zostanie wydana w terminie 30 dni od dnia w którym decyzja zrid stała się ostateczna, powiększa się:

  • a) o 5% dla dotychczasowego właściciela;
  • b) o 10% dla dotychczasowego użytkownika wieczystego;
  • c) o 10 000 zł dla dotychczasowego właściciela lub użytkownika wieczystego.

Poprawne: a. Sześć wystąpień w latach 2017-2024.

Dlaczego to ważne: bonus za szybkie wydanie nieruchomości wynosi 5 procent i przysługuje zarówno właścicielowi, jak i użytkownikowi wieczystemu. Odpowiedź b jest błędna nie dlatego, że dotyczy użytkownika wieczystego, lecz dlatego, że podaje złą stawkę. Kwota 10 000 zł to z kolei osobne świadczenie, które w tym trybie dotyczy nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym albo lokalu mieszkalnego, a pytanie wyraźnie mówi o nieruchomości niezabudowanej. Trzy liczby, trzy różne przesłanki i tylko jedna pasuje do treści pytania. Szerzej o tym w tekście o wycenie dla wywłaszczenia i odszkodowań.

Podstawa prawna: art. 18 ust. 1e ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.

7. Metoda wskaźników szacunkowych gruntów (6 wystąpień)

Metodę wskaźników szacunkowych gruntu w przypadku braku transakcji rynkowych, stosuje się do określenia wartości nieruchomości:

  • a) przeznaczonych na cele rolne;
  • b) przeznaczonych na cele leśne, położonych poza strefami zainwestowania miejskiego;
  • c) zakrzewionych i zadrzewionych, położonych w strefie zainwestowania miejskiego.

Poprawne: a i b. Sześć wystąpień w latach 2017-2022.

Dlaczego to ważne: metoda wskaźników szacunkowych jest zarezerwowana dla nieruchomości rolnych i leśnych i tylko przy braku transakcji rynkowych. Grunty w strefie zainwestowania miejskiego, nawet zadrzewione, wycenia się jak nieruchomości o potencjale budowlanym, bo o wartości decyduje tam przeznaczenie, a nie produkcja rolna czy leśna. Dla gruntów rolnych wskaźnik oznacza dziesięciokrotność aktualnego średniego plonu ziarna żyta z hektara w decytonach, a dla leśnych zależy od wieku rębności, gatunku lasotwórczego i klasy bonitacyjnej.

Podstawa prawna: § 20, § 21 i § 22 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości.

8. Czym jest wartość rynkowa (6 wystąpień)

Wartość rynkowa nieruchomości:

  • a) obiektywizuje rynek przedstawiając typowe zachowania uczestników rynku;
  • b) odwzorowuje oczekiwania konkretnego inwestora;
  • c) stanowi odwzorowanie ceny, za jaką inwestor jest w stanie nabyć nieruchomość spełniając indywidualne oczekiwania.

Poprawne: a. Sześć wystąpień, ostatnie w arkuszu z 17 czerwca 2026 r.

Dlaczego to ważne: odpowiedzi b i c opisują wartość indywidualną, czyli inwestycyjną, a nie rynkową. Definicja ustawowa mówi o hipotetycznych, rozważnie działających stronach bez przymusu, a nie o konkretnym nabywcy. To rozróżnienie wraca w wielu wariantach i jest podstawą całego bloku o rodzajach wartości.

Podstawa prawna: art. 151 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

9. Wartość lokalu sprzedawanego najemcy (5 wystąpień)

Przy określaniu wartości lokalu w celu sprzedaży dotychczasowemu najemcy, określa się jego wartość:

  • a) łącznie z pomieszczeniami przynależnymi i udziałem w nieruchomości wspólnej;
  • b) bez pomieszczeń przynależnych i bez udziału w nieruchomości wspólnej;
  • c) bez pomieszczeń przynależnych, ale z udziałem w nieruchomości wspólnej.

Poprawne: a. Pięć wystąpień, ostatnie w arkuszu z 17 września 2024 r.

Dlaczego to ważne: przedmiotem sprzedaży jest lokal wraz z pomieszczeniami przynależnymi i związanym z nim udziałem w nieruchomości wspólnej, bo tak wygląda przedmiot odrębnej własności lokalu. Wartość, na podstawie której ustala się cenę, musi obejmować całość tego przedmiotu. Wyodrębnianie z niej wartości gruntu następuje tylko wtedy, gdy wymaga tego cel wyceny, na przykład przy oddaniu gruntu w użytkowanie wieczyste.

Podstawa prawna: art. 2 ust. 4 i art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali w związku z art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym cenę nieruchomości ustala się na podstawie jej wartości.

10. Garaż w budynku wielolokalowym (4 wystąpienia)

W świetle przepisów techniczno-budowlanych garaż w budynku wielolokalowym, może być:

  • a) samodzielnym lokalem użytkowym;
  • b) pomieszczeniem pomocniczym.
  • c) pomieszczeniem przynależnym do samodzielnego lokalu;

Poprawne: a i c. Cztery wystąpienia, wszystkie na początkowych pozycjach arkusza.

Dlaczego to ważne: garaż nie może być pomieszczeniem pomocniczym, bo pomieszczenia pomocnicze służą zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych osób mieszkających w lokalu, jak kuchnia czy łazienka. Może natomiast być albo odrębnym lokalem o innym przeznaczeniu, albo pomieszczeniem przynależnym. Ta różnica przesądza o tym, jak liczy się powierzchnię i udział w nieruchomości wspólnej, a więc wprost o wyniku wyceny lokalu.

Podstawa prawna: art. 2 ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, zgodnie z którym do lokalu mogą przynależeć jako części składowe pomieszczenia, choćby do niego bezpośrednio nie przylegały, w szczególności piwnica, strych, komórka i garaż.

11. Potwierdzenie aktualności operatu szacunkowego (4 wystąpienia)

Potwierdzenie aktualności operatu szacunkowego następuje:

  • a) poprzez sporządzenie aktualnego wyciągu z operatu szacunkowego;
  • b) tylko przez dołączenie do operatu analizy potwierdzającej, że od daty jego sporządzenia nie wystąpiły zmiany uwarunkowań prawnych lub istotne zmiany czynników wpływających na wartość;
  • c) przez umieszczenie stosownej klauzuli w operacie szacunkowym przez rzeczoznawcę majątkowego, który go sporządził oraz dołączenie do operatu analizy potwierdzającej, że od daty jego sporządzenia nie wystąpiły zmiany uwarunkowań prawnych lub istotne zmiany czynników wpływających na wartość.

Poprawne: c. Cztery wystąpienia, w tym w arkuszu z 22 kwietnia 2026 r.

Dlaczego to ważne: wymagane są dwa elementy naraz, klauzula i analiza, a klauzulę może umieścić wyłącznie autor operatu. Odpowiedź b jest błędna przez jedno słowo, "tylko". Egzamin bardzo lubi tę konstrukcję: prawidłowa treść z dodanym kwantyfikatorem, który ją unieważnia. Po potwierdzeniu operat może być wykorzystywany przez kolejne 12 miesięcy. Więcej w artykule o operacie szacunkowym.

Podstawa prawna: art. 156 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz § 83 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości.

12. Kto ocenia prawidłowość operatu (4 wystąpienia)

Oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego może dokonać:

  • a) inny rzeczoznawca majątkowy na zlecenie osoby zainteresowanej;
  • b) organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych;
  • c) Komisja Odpowiedzialności Zawodowej.

Poprawne: b. Cztery wystąpienia, ostatnie w arkuszu z 26 marca 2025 r.

Dlaczego to ważne: sporządzenie przez innego rzeczoznawcę wyceny tej samej nieruchomości nie jest oceną operatu i nie może stanowić jej podstawy. Komisja Odpowiedzialności Zawodowej zajmuje się natomiast odpowiedzialnością rzeczoznawcy, a nie oceną dokumentu. Ocenę prowadzi wyłącznie organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych, w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące i zespołem złożonym z co najmniej 2 rzeczoznawców.

Podstawa prawna: art. 157 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

13. Kiedy stosuje się metodę zysków (3 wystąpienia)

Metoda zysków stosowana jest do określenia wartości rynkowej nieruchomości, gdy:

  • a) wysokość dochodów z nieruchomości można ustalić bezpośrednio z rynku czynszowego;
  • b) na nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza, a dochodu z nieruchomości nie można ustalić z rynku czynszowego;
  • c) nabywca uzależnia cenę zakupu nieruchomości od możliwości powtórnego jej wynajęcia.

Poprawne: b. Trzy wystąpienia, ostatnie w arkuszu z 22 kwietnia 2026 r.

Dlaczego to ważne: kryterium wyboru między metodą inwestycyjną a metodą zysków jest jedno i bardzo proste: czy dochód da się ustalić z rynku czynszowego. Jeżeli tak, stosuje się metodę inwestycyjną. Jeżeli nie, bo dochód powstaje z działalności prowadzonej na nieruchomości, wchodzi metoda zysków, a dochodem jest udział właściciela w dochodach z tej działalności. Klasyczne przykłady to hotele, stacje paliw, kina i mariny.

Podstawa prawna: § 10 ust. 3 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości.

14. Wygaśnięcie pozwolenia na budowę (3 wystąpienia)

Decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa jeżeli budowa została przerwana na czas dłuższy niż:

  • a) 1 rok;
  • b) 2 lata;
  • c) 3 lata.

Poprawne: c. Trzy wystąpienia, ostatnie w arkuszu z 25 czerwca 2025 r.

Dlaczego to ważne: ten sam termin trzech lat dotyczy dwóch różnych sytuacji, a egzamin pyta raz o jedną, raz o drugą. Pozwolenie na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna, albo jeżeli budowa została przerwana na dłużej niż 3 lata. Dla wyceny nieruchomości z rozpoczętą budową to pytanie o to, czy inwestycję w ogóle da się dokończyć bez nowej decyzji.

Podstawa prawna: art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

15. Gdzie w księdze wieczystej ujawnia się udział w nieruchomości wspólnej (3 wystąpienia)

Udział w nieruchomości wspólnej jest odnotowany:

  • a) w III dziale księgi wieczystej lokalu w spisie ograniczeń;
  • b) w I dziale księgi wieczystej lokalu w spisie praw związanych z własnością;
  • c) w I dziale księgi wieczystej lokalu w oznaczeniu nieruchomości.

Poprawne: b. Trzy wystąpienia w latach 2021-2022.

Dlaczego to ważne: dział I księgi wieczystej dzieli się na dwie części: I-O, czyli oznaczenie nieruchomości, oraz I-Sp, czyli spis praw związanych z własnością. Udział w nieruchomości wspólnej jest prawem związanym z własnością lokalu, więc trafia do I-Sp, a nie do oznaczenia nieruchomości. Dział III to ograniczone prawa rzeczowe i ograniczenia w rozporządzaniu, a dział IV to hipoteka. To pytanie o strukturę księgi, a nie o prawo materialne, i dlatego jest tak często mylone.

Podstawa prawna: art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece.

16. Współczynnik kapitalizacji przy stopie 5 procent (3 wystąpienia)

Przy stopie kapitalizacji równej 5% - współczynnik kapitalizacji wyniesie:

  • a) 20;
  • b) 0,2;
  • c) 5.

Poprawne: a. Trzy wystąpienia, ostatnie w arkuszu z 10 września 2025 r.

Dlaczego to ważne: współczynnik kapitalizacji jest odwrotnością stopy kapitalizacji, czyli 1 podzielone przez 0,05, co daje 20. Wyraża liczbę lat, w których zwróci się nakład na zakup nieruchomości z dochodów, jakie ona przynosi. Wartość liczy się wtedy jako iloczyn stabilnego dochodu rocznego i współczynnika, zamiast ilorazu dochodu i stopy. To samo równanie w drugą stronę wraca w pytaniach typu "dochód operacyjny netto wynosi 10 000 zł, stopa kapitalizacji 8%, wartość wynosi", gdzie poprawną odpowiedzią jest 125 000 zł.

Podstawa prawna: § 11 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości.

Plan nauki, który wynika z tych liczb

Zestawiając wszystko razem, kolejność pracy narzuca się sama.

  1. Przeczytaj dwa akty w całości. Ustawa o gospodarce nieruchomościami i rozporządzenie w sprawie wyceny nieruchomości to 50,5 procent pytań. Nie streszczenie, nie tabelka, tylko tekst przepisów.
  2. Zamknij blok rolno-leśny. 15,3 procent bazy, materiał skończony, pytania definicyjne. To najtańszy punktowo obszar całego egzaminu.
  3. Uporządkuj siatkę pojęć wyceny. Podejście, metoda, technika, w tej kolejności i bez mieszania poziomów. Ćwicz na teście z podejść i metod.
  4. Przerób archiwalne arkusze. Od 53 do 62 procent każdego nowego arkusza to pytania, które już się pojawiły. To gotowe punkty.
  5. Wytrenuj czytanie pytań wielokrotnych. 42,2 procent pytań ma więcej niż jedną poprawną odpowiedź, a punkt przysługuje wyłącznie za komplet.
  6. Zrób próbę generalną na czas. Test w warunkach zbliżonych do egzaminu pokazuje nie wiedzę, lecz tempo. Do tego służy egzamin próbny z wyceny nieruchomości.
  7. Nie goń ogona rozkładu. 143 różne akty prawne dają razem 13,1 procent pytań. Próba ich opanowania kosztuje więcej, niż jest warta.

Metodykę nauki, rozkład tygodni i sposób prowadzenia notatek opisuje osobny tekst o tym, jak uczyć się do egzaminu na rzeczoznawcę majątkowego. Formalności, terminy i opłaty znajdziesz w artykule o przebiegu egzaminu.

Czego te liczby nie powiedzą

Statystyka z 71 arkuszy opisuje przeszłość, a nie zapowiada konkretnego zestawu pytań. Trzy zastrzeżenia warto mieć z tyłu głowy.

Po pierwsze, przepisy się zmieniają. Rozporządzenie w sprawie wyceny nieruchomości z 2023 r. zastąpiło wcześniejsze rozporządzenie z 2004 r., więc starsze arkusze bywają rozstrzygane na podstawie nieobowiązującego już stanu prawnego. W bazie podstawy prawne są aktualizowane do stanu obecnego, ale przy nauce z papierowych zbiorów pytań trzeba to sprawdzać samemu.

Po drugie, udział bloków waha się między arkuszami. Podane wyżej liczby to średnie z 71 terminów. W pojedynczym arkuszu blok rolno-leśny może dać 11 pytań zamiast 16.

Po trzecie, część pisemna to dopiero połowa drogi. Po niej jest część ustna, a przed nią praktyka zawodowa i cała procedura kwalifikacyjna.

Najlepszy sposób sprawdzenia, czy te liczby przekładają się na wynik, jest jeden: usiąść do pytań. Cała baza 3892 pytań z wyjaśnieniami i podstawami prawnymi jest dostępna w nauce z wyjaśnieniami, a pojęcia ustawowe zebraliśmy w słowniku.

Najczęstsze pytania

Jaki blok tematyczny daje najwięcej pytań na egzaminie na rzeczoznawcę majątkowego?

Podejścia, metody i techniki wyceny. W bazie 3892 pytań z 71 arkuszy z lat 2016-2026 blok ten daje 686 pytań, czyli 17,6 procent, co przekłada się na około 17 pytań w typowym arkuszu z 90 pytaniami. Tuż za nim są nieruchomości rolne, leśne i wodne (596 pytań, 15,3 procent) oraz podstawy prawne gospodarki nieruchomościami (486 pytań, 12,5 procent). Te trzy bloki dają razem blisko połowę arkusza.

Ile punktów trzeba zdobyć, żeby zdać część pisemną egzaminu?

65 punktów z 90 możliwych, czyli 72,2 procent. Próg wynika z rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 11 marca 2014 r. w sprawie nadawania uprawnień zawodowych w zakresie szacowania nieruchomości (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 88). Oznacza to margines 25 błędnych odpowiedzi. Punktów cząstkowych nie ma, a za błędną odpowiedź nie odejmuje się punktów.

Ile pytań na egzaminie ma więcej niż jedną poprawną odpowiedź?

W bazie 3892 pytań 1642, czyli 42,2 procent, mają dwie lub trzy poprawne odpowiedzi: 1133 pytania mają dwie, a 509 pytań trzy. Jedna poprawna odpowiedź występuje w 2250 pytaniach, czyli 57,8 procent. Proporcja trzyma się od 2016 r. W typowym arkuszu z 90 pytaniami około 38 wymaga zaznaczenia więcej niż jednej odpowiedzi.

Czy pytania z egzaminu na rzeczoznawcę majątkowego się powtarzają?

Tak. Z 3892 unikalnych pytań 1505, czyli 38,7 procent, wystąpiło w arkuszach co najmniej dwa razy, a rekordzista aż osiem razy. Ważniejsza jest jednak perspektywa arkusza: pytania powtarzalne stanowią średnio 61,3 procent pozycji w pojedynczym teście. W trzech arkuszach z 2026 r. od 48 do 56 pytań na 90 pojawiło się już wcześniej, czyli od 53 do 62 procent testu.

Na których ustawach opiera się najwięcej pytań egzaminacyjnych?

Ustawa o gospodarce nieruchomościami jest podstawą 992 pytań (25,5 procent), a rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości 973 pytań (25,0 procent). Razem to 50,5 procent całej bazy. Dalej są Prawo budowlane z warunkami technicznymi (308 pytań), Prawo geodezyjne i kartograficzne z ewidencją gruntów (261 pytań) oraz ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (234 pytania).

Które pytanie pojawiło się na egzaminie najczęściej?

Pytanie o skutki wejścia w życie planu miejscowego - osiem razy w 71 arkuszach. Po siedem razy wystąpiło sześć pytań: o techniki w metodzie kosztów zastąpienia, o sąd właściwy w sporach o odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości po zmianie planu, o technikę, którą można określić wartość rynkową, o fazy rozwojowe drzewostanu, o wartość utraconych pożytków przy wycenie plantacji oraz o współczynnik korygujący dla prawa użytkowania wieczystego.

Ile arkuszy egzaminacyjnych obejmuje ta analiza?

71 arkuszy części pisemnej z lat 2016-2026, od terminu z 17 marca 2016 r. do terminu z 17 czerwca 2026 r.: 9 arkuszy z 2016 r., 8 z 2017 r., 8 z 2018 r., 7 z 2019 r., 3 z 2020 r., 8 z 2021 r., 7 z 2022 r., 6 z 2023 r., 6 z 2024 r., 6 z 2025 r. i 3 z 2026 r. Każdy arkusz to 90 pytań, czyli 6390 pozycji egzaminacyjnych, które po połączeniu powtórzeń dają 3892 unikalne pytania i 6201 wystąpień.

Od czego zacząć naukę, jeżeli zostało mało czasu?

Od ustawy o gospodarce nieruchomościami i rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości, bo dają 50,5 procent pytań. Następnie od bloku rolno-leśnego, który daje 15,3 procent bazy przy skończonym i bardzo powtarzalnym materiale. Na końcu warto przerobić archiwalne arkusze, bo od 53 do 62 procent każdego nowego testu to pytania, które już wcześniej wystąpiły. Świadomie można odpuścić ochronę środowiska i zabytków, czyli około jednego pytania na arkusz.